Dit artikel is geschreven in 1993. Toen bestonden nog geen DX-clusters op internet. Wou je DX werken, dan
moest je die maar opzoeken op de amateurbanden. Het klinkt raar, maar soms had ik geen zin om alweer in de
pile-up naar DX te roepen. Want met 100 Watts is dat geen werk van een paar minuten, maar is het vaak uren
achter elkaar roepen.
HET ANTENNEPARK.
Zo maar een zaterdag-morgen, kwart over 9. Het is tijd voor signalen vanuit de
Pacific. Ik richt mijn HF Beam naar de Noordpool. Rond 14.030 zit een grote
hoeveelheid Europeanen hun roepletters door te seinen. Een pile Up! Ja daar
hoor ik het DX station LA4...559 bk. Even stopt de pile Up om daarna weer
roepletters te seinen. Zal ik meedoen? Nee ik besluit te wachten. Eerst moet ik
weten wat de call is van het dx station. Of is het misschien een Europeaan? Want
enkel Noren, Zweden en Finnen krijgen antwoord. Even later wordt het station
sterker "Only Europe" hoor ik hem seinen. Dus gegarandeerd DX, de antenne
staat goed, richting Noordpool. Ja hoor, daar zijn de roepletters van het DX
station zwak te horen. Het is NH6HX/KH3 van Johnston Atol. (U zoekt natuurlijk
het land zelf wel even op he )
Ik draai verder aan de afstemknop, en laat de pile up voor wat hij is. Daar hoor ik
R200KK. De antenne staat iniet n de goede richting, dus even draaien naar 345
graden (Noord/Noord-West) en ik begin te roepen. Na een uur en twintig minuten
stop ik hiermee. Ik hoor het station van Johnston Atol niet meer. Ik had hem graag in mijn logboek
bijgeschreven.
Ik besluit QSY te gaan. Nog even op 18 Mc luisteren. Er is een signaal te horen, RA4HW. He, die roepletters
klinken bekend. Ik duik de QSL-bak in en vis de QSL van RA4HW eruit. De QSL-kaart toont een foto van een
man van ca 45 jaar met een kind van ca 6 jaar op zijn schoot. Slava heet de man, en het QTH is in Samara.
Wat een leuk QSO. Slava seint gebrekkig tot redelijk Nederlands. Waarom hij zo goed Nederlands kan seinen,
daar ben ik helaas niet achter kunnen komen. Met mijn gebrekkig Russisch probeer ik Slava duidelijk te maken
dat hij, mits QRS, rustig rustig ook in het Russisch kan antwoorden. Dat gebeurt dan ook, en er ontstaat een
lang QSO. We besluiten het QSO met de belofte elkaar maar wel vrij onregelmatig.
Toch gemakkelijk zo'n richt-antenne. Ik heb een 3 elementen Beam, een FB33 van Fritzel. De beam zit 13 meter
hoog. De rotor zit op 9 meter hoog in een vakwerk-mast. De vakwerkmast is van belgische makelij, en is
vrijstaand. Ik heb al 25 jaar een Beam. In Middelburg-Dauwendale stond de Beam 16 meter hoog op een
vrijstaande mast in de tuin. De tuidraden werden als Inverted Vee voor 40 meter gebruikt. Ook de 80 meter
Inverted Vee was aan dezelfde coax als de 40 meter antenne vast geknoopt. Als ik verbindingen op de 80 meter
wilde maken, dan moest s'avonds naar buiten om een van de einden van de 80 meter antenne aan het
schuurtje vast te maken. Het andere einde was helemaal een probleem. Direct naast de voordeur was
struikgewas door de gemeente aangeplant. De oplossing voor de bevestiging van de antenne was simpel.
Vastmaken aan een plank en de plank gewoon los tussen het struikgewas plaatsen. De SWR veranderde met
de kracht van de wind. Maar verbindingen kon ik er goed mee maken op 80 meter. Op 40 meter ging het nog
veel beter.
Een van de tuidraden was vastgemaakt aan het huis. Stom !!! natuurlijk. Bij elke windstoot werd de tuidraad wat
slapper, en als de wind minder werd, dan trok de draad zich weer strak. Het geluid van de zich weer strak
trekkende draad was door het hele huis te horen. De beam werkte prima. Alleen de operator was niet altijd even
handig, en had geen geduld om DX te werken.
Ook in Middelburg-Klarenbeek had ik een beam. Die was aan het huis bevestigd. De rotor zat juist boven de
nok van het huis en de beam zat daarboven. Dit had tot gevolg dat de SWR veranderde als de richting van de
antenne werd veranderd. Op een avond werden we op een ouderavond van de school van onze kinderen
weggeroepen. Het stormde behoorlijk, en onze buurvrouw was zich doodgeschrokken omdat een van de
elementen bij haar in de tuin was beland.
Het succes van de beam in Middelburg-Klarenbeek was maar magertjes. Ik vertrouwde het ding ook niet
helemaal. Bij windkracht 11 of hoger produceerde het gevaarte een enorm lawaai. Geen prettig gehoor als het
stormt, en dat doet het hier in Zeeland maar al te vaak.
Na enkele jaren moest er maar eens een nieuwe beam komen. En wat deed ik STOM!! Het werd een TH6DX
van HyGain. Wat een gevaarte was deze 6 elementen beam. Ik had er zelfs geen rotor voor, dus het ding werd
vast opgesteld in de richting van de USA. Deze beam had ik NOOIT moeten aanschaffen.
De beam was zo groot dat hij in twee delen het dak op getakeld moest worden. De afmetingen van de TH6DX is
inderdaad 2 maal zo groot als de normale 3 elementen beam. Bij windkracht 5 maakte de beam al zoveel lawaai
dat zelfs ik er niet van kon slapen. De antenne is dan ook niet lang op het dak van onze woning gebleven. Ik
heb hem omgeruild voor een normale 3 elementen beam, en heb verder dezelfde magere resultaten gehad met
de 3 elementen beam.
In 1989 zijn we verhuisd naar Vlissingen. Toen we uit Middelburg vertrokken bekende onze buuurvrouw dat ze
al die jaren angst had gehad vanwege de beam. Bij storm kon ze niet slapen van de continue fluitende beam.
Als het overdag stormde dan had ze in haar werkruimte (op zolder, direct naast mijn shack) altijd de gordijnen
dicht.
In Vlissingen, mijn huidige QTH, gaat het een stuk beter met de beam. De lokatie (aan de Meliskerkse
Watergang), en dichter bij zee, zullen ook wel een beetje meehelpen aan de goede DX-resultaten. Het aantal
landen dat ik werkte ging met sprongen vooruit. Op dit moment moet ik nog 6 landen werken, en dan heb ik ze
allemaal gehad.
Werken met een beam heeft ook zijn nadelen. Vooral bij storm merk je dat er toch een gevaarte in de tuin staat.
Ik kan me zelfs een storm herinneren waarbij de omheining van de tuin aan de vakwerkmast werd verankerd.
Ander zou de omheining (die was toen juist geplaatst) zeker zijn weggewaaid. Ook hier in Vlissingen is een paar
keer een element van de beam uit de mast gevallen.
De rotor is voortdurend aan reparatie toe. En van de XYL mag ik absoluut NIET in de mast klimmen. Een beam
is dus zeker niet een goedkope antenne.
De LF-Band en WARC-band Antenne's.
Op 7 Mc (40 meter) gebruik ik een dipool, welke als Inverted Vee is gemonteerd. Het hoogste punt is 11 meter.
Dit punt zit direct aan de construktie-mast van de beam vast. Logish dat het ijzerwerk van de mast de straling
beinvloed. De dipool wordt dmv een coax-kabel gevoed. De kabel zit direct vastgemaakt aan de draden van de
dipool. Alweer niet optimaal. De beide uiteinden van de dipool eindigen op 3 meter hoogte, de hoek tussen de
draden van de dipool is 100 graden. Onze tuin is helaas niet groter, en je kunt niet de hele tuin met antennes
volhangen. Mijn XYL is een fervent tuinierster. Je kunt dus op je klompen aanvoelen dat antennes niet haar
favorite dingen zijn.
Voor de WARC banden is de situatie nog minder florisant. Er is maar 1 hoog punt in de tuin, en dat is de
vakwerkmast. Dus heb ik maar een multiband-dipool voor de WARC-banden gemaakt. Gewoon een dipool voor
10 Mc, een dipool voor 18 Mc, en een voor 24 Mc. Het geheel is bij de voedingspunten met elkaar
doorverbonden, (aan elkaar vastgesoldeerd), en is via een balun-trafo verbonden met een stuk coax. Het
voedingspunt ligt op 9 meter hoogte. Via een touw wordt de afstand van het voedingspunt tov de mast, op 20
centimeter gehouden. De multiband dipool is OOK als Inverted Vee gemonteerd. De hoek van de draden is
weer 100 graden. Twee meter boven de WARC-dipolen zit de 7 Mc dipool. Deze draden-troep is helemaal een
doorn in het oog van mijn vrouw.!
Tachtig en Honderdzestig meter.
Er blijven nu nog 2 banden over voor HF werk, 1.8 en 3.5 Mc. Voor geen van beide banden is de tuin groot
genoeg voor het plaatsen of ophangen van een antenne. Toch werk ik soms op die banden. Voor QSO's met
Europa stem ik "gewoon" de 40 meter Invererted Vee af op 80 meter. Het werkt, maar daar is ook alles mee
gezegd. En voor 160 meter heb ik helemaal niets.
Maar 2 keer per jaar ben ik stout, en lap ik gemeente-verordeningen aan mijn laars. En die 2 keer is met de
PACC-contest en met de CQWW-contest. Voordat deze contesten beginnen doe ik altijd verplicht veldwerk. Ik
trek de laarzen aan (ik glijd anders uit over de hondepoep naast mijn tuin), verricht wat graafwerk in de
gemeente-tuin. Hier worden 2 palen geplaatst van 2 meter hoogte. Dan laat ik de WARC-multiband-dipool
zakken, en verleng de 30 meter dipool zodanig dat deze geschikt wordt voor 80 meter. Ik heb dan dus een
80/17/12 meter inverted vee.
Deze "konstruktie" werkt behoorlijk op 80 meter. Een bijkomstigheid is dat ik deze konstruktie met moeite ook op
160 meter krijg afgestemd. Zo probeer ik in de PACC-contest een hoge score te halen. In de CQWW contest
probeer ik DX stations te werken. En dat met een antenne welke aan de uiteinden slechts 150 centimeter van
de grond afzit.
Na de contest is het dan punten tellen, en QSL-kaarten schrijven. De 80 meter-antenne moet dan uiteraard
weer worden afgebroken. Soms duurt dit een paar dagen. Ik sta er dan altijd weer verbaasd van dat de 80/17/12
meter multiband-dipool ook nog op 30 meter werkt. En niet eens met zo'n slecht resultaat.
Jammer dat mijn tuin niet groot genoeg is. Ik zou in elk geval veel meer met antennes experimenteren. Voor een
DX-er is het frustrerend als er weer eens NIET gewerkt kon worden met een DX-station. En dat gebeurt bij mij
meer dan eens, hoofdzakelijk op de LF-banden.
Toch leuk dat de meeste van mijn antenne-experimenten plaatsvinden op velddagen, of op onze speciale
experiment-dagen op de Piet. Ik hoop dat volgende velddag weer genoeg mensen aanwezig zijn om 'antenne-
experimenten' uit te voeren.
DX is !!, Wino PA0ABM.
A man should keep his friendship in constand repair (Samuel Johnson (1755).
Opmerking
Als je fouten ziet op mijn
pagina’s, schroom niet om me
een emailtje te sturen.
En kommentaar wordt, als het
opbouwend is, altijd op prijs
gesteld..
Het antennepark
1993